Hayat Akışına Yön Veren Ahlak ve Edep...

Köşe Yazıları / Hakan Karadağ

Hayat Akışına Yön Veren Ahlak ve Edep...

Dünyaya imtihan için gönderilen insanoğlu hayatına yön verirken saygı ve sevgi dengesini islama göre dengede tutabilmesi için inanç içerisindeki insancıl hareketlerin ahlaka ve edebe içerisinde hareket etmesi kaçınılmaz kuraldır.

Ahlak, insanda “huy” dediğimiz bir özellik anlamına gelir. Bu huy ya hayırlı bir netice verir ya da hayırsız ve zararlı bir sonuç ortaya çıkarır. Bundan dolayıdır ki, ahlaki özellikler güzel ve çirkin diye iki kısma ayrılır.

Edep, tevazu güzel huyların eseri iken; sefahat, kibir, cimrilik gibi özellikler ise çirkin huyların eseridir. Edep, İslam’ın güzel saydığı söz ve davranışlardır.

Müslümanların güzel huy ve edeplerle donanmış olması gerekir. Çünkü İslam’ın güzellikleri ancak güzel ahlak ve edep renkleri içinde sergilenebilir. Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Şüphesiz mümin, güzel ahlakı ile (çokça nafile) namaz kılanın, oruç tutanın derecesine ulaşabilir.”Ebû Dâvûd, Edeb,8

İslami ahlak ve edeplerin kaynağı elbette onu insanlığa taşıyan Hz. Muhammed (s.a.v.)’in sahip olduğu ahlaki ve edebî özelliklerdir. Kur’an o ahlakı övmüş ve şöyle vasıflandırmıştı: “Sen elbette yüce bir ahlak üzeresin.”Kalem suresi,4

islama göre Müslüman,olan herkese doğru söyleyen ve herkese karşı doğru davranışta bulunan kişidir. Hz. Peygamber (s.a.v.)’in de yani doğruluk sahibi oluşudur. kuran-ı kerimde Zaten “Sıdkı getiren ve onu tasdik edenler var ya, işte onlar muttakilerdir.”Zümer suresi,33

Her zaman ,doğruluğun yeri kalptir. Kalp doğru olursa, dil de, fiiller de doğru olur. Doğru olan insanlar ise kurtuluşa ermiş, takva derecesine ulaşmış kişilerdir. Müslüman, ahdine sadık ve verdiği sözde mutlaka duran insandır. Bu sıfatlar toplumu oluşturan fertlerin birbirlerine güvenmelerini sağlar ve birbirlerine kenetlenen tuğlalar durumuna getirir.

Verdiği sözü yerine getirmemek münafıklık alametlerinden sayılmıştır. Kuranda “Ey iman edenler! Sözleşmeleri yerine getirin.”Mâide suresi,1 ve yine kuranda “Ahdi de yerine getirin. Çünkü verilen sözde elbette sorumluluk bulunur.”İsra suresi,34.

Müslüman, hem Allah ile ilgili emir ve yasaklara, hem de kullar ile ilgili haklara, insani ilişkilerle ilgili emir ve yasaklara dikkat etmelidir.

Müslüman, bir başkasına haset etmez, insanlara ve hayvanlara ve tüm mahlukata yumuşak davranır, merhametli olur, affedici ve bağışlayıcı olur, hoşgörülü ve güler yüzlüdür, emanete riayet eder.Bu ve buna benzer güzel huyların tamamı güzel ahlak ve edep kurallarıdır. Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Eğer sende şu dört özellik varsa dünyadan kaybettiğin önemli değil: Emaneti korumak, doğru sözlülük, ahlak güzelliği ve yemede haramdan korunup helali gözetmek.” Ahmed b. Hanbel, Müsned, II, 177

Ne mutlu o kimselere ki hayatının her diliminde islama göre ahlak ve edebini takip edebilenlere ...

  • Tarih: 15.10.2017 01:32
  • Güncelleme: 14.10.2017 22:43